Joao Gilberto – Aquarela Do Brasil… Στη μνήμη του Socrates

Χθες πέθανε ο Σόκρατες τα 58 του χρόνια.. ένας ποδοσφαιριστής μύθος.. μια προσωπικότητα πρότυπο με εντελώς αντι-συμβατικούς όρους.

Σε αυτόν συμπυκνώνεται αυτό που λέω «Βραζιλία» σαν μια πολιτιστική ολότητα. Όπως το τραγούδι που ακούμε σήμερα. Ο ήχος, η εικόνα, οι μυρωδιές αποκτούν μια μυθική υπόσταση.. Ένα προσωπικό παραμύθι… Ο Σόκρατες και το παιχνίδι του, μου διαμόρφωσαν μια σειρά κριτηρίων.

Μετά από το Μουντιαλ του 1982 πότε ο κόσμος δεν ήταν ο ίδιος.

Μέσα από αυτόν μπορούσε να αναδειχτεί το ποδόσφαιρο σαν πολιτιστικό γεγονός που διαμορφώνει απόψεις και κριτήρια.. αλλά όχι αυτά της αγέλης.

Το ποδόσφαιρο απαιτεί ένα πολύ περίπλοκο συνδυασμό… Δεν αρκούν μαγικοί βιρτουζοι της μπαλας. Αυτοί κάλλιστα θα μπορούν να διαπρέψουν σε μπαλέτα σαν χορευτές, δουλεύοντας την ατομικότητα τους. Δεν αρκούν, όμως, ούτε καλογυμνασμένοι αθλητές.. δρομείς σπριντ ή ημιαντοχής. Το αποτέλεσμα θα είναι μια συνεχής βαρετή, επαναλαμβανόμενη ρουτίνα. Για να μπορούν, όμως, να συνδυαστούν σε αθλητικά πλαίσια μια ενδεκάδα καλλιτεχνών…. για να μπορεί να χρησιμοποιηθεί ο συλλογικό καμβάς την «Ομάδας» για να διαπρέψει η Ατομική δημιουργικότητα, έπρεπε να υπάρξει η Βραζιλία του Σόκρατες.

Η ήττα στα προημιτελικά του `82 από τη χαπακωμενη, ντοπαρισμένη μαφιόζική ομάδα της Ιταλίας του Παόλο Ρόσσι, ενός ποδοσφαιριστή που είχε καταδικαστεί για αναβολικά και απελευθερώθηκε για την ειδική αποστολή του Μουντιάλ, ήταν η αντεπίθεση του Συντηρητισμού στο ποδόσφαιρο.

Ο Σόκρατες ήταν εκπρόσωπος μιας άποψης για τον αθλητισμό, εντελώς κοινωνικής και πολιτικής. Ήταν ανοιχτά αριστερός και ενάντια στη μετάλλαξη του αθλητή σε ένα στρατιωτικοποιημένο πρότυπο, ένα ρομποτ των εργαστηρίων αποξενωμένων από την καθημερινότητα. Για τον Σόκρατες η «μπάλα» ήταν έκφραση, ήταν «τέχνη», ήταν «μέσο» κι όχι αυτοσκοπός. Δεν έβλεπε τα σώματα των αθλητών σαν εργαστηριακά πειραματόζωα των κάθε παρανοημένων «επιστημόνων» – «προπονητών». Κάπνιζε, έπινε, σπούδαζε, συμμετείχε στην πολιτική και καλλιτεχνική ζωή της χώρας του. Αντι-φασίστας και διακηρυγμένα αντίθετος στη Χούντα που επικρατούσε στη Βραζιλία.

Αυτά τα πρότυπα άνηκαν, όμως, σε μια προηγούμενη δεκαετία.. ένας παρατεταμένος αντίλαλος από τα απελευθερωτικά κινήματα του `60 και `70.

Η κρίση που εμφανίστηκε σε Ανατολή και Δύση με τη συντηρητική αναδίπλωση έφεραν άλλα κοινωνικά πρότυπα.

Στη Ρηγκανική Αμερική το Body Building ζούσε μια νέα νιότη. Τα σώματα του Σβαρτσενέγκερ και Σταλόνε αποτελούσαν τα νέα ιδεώδη για το μεσο μικροαστό. Χιλιάδες νέοι ψήθηκαν στα στεροειδή στα `80ies για να αποκτήσουν το σώμα-πρότυπο του «Ανίκητου» Αμερικάνου Μαχητή.

Αλλά και στη «σοσιαλιστική» Σοβιετική Ένωση (σημερινή Ρωσία) τα αντίστοιχα πρότυπα επικρατούσαν. Ο «αγαθός γίγαντας» Τκατσένκο της μπασκετικής ομάδας συμβόλιζε την τεράστια Ρωσία. Αλλά και το «σοβιετικό» ποδόσφαιρό προσπαθούσε να υποτάξει τις εκπληκτικές ποδοσφαιρικές προσωπικότητες στη «μηχανή» του Λομπανόφσκι.  Η τυφλή υποταγή στο σύστημα του «δικτάτορα» προπονητή έγινε το – δήθεν – «συλλογικό μοντέλο του σοσιαλισμού.

Το καχεκτικό σώμα του μουσάτου Σόκρατες ήταν πρόκληση στα στρατιωτικοποιημένα πρότυπα των αυταρχικών καθεστώτων σε Ανατολή και Δύση. Η «δημοκρατία» τους έφτιαχνε ντοπαρισμένα τέρατα , ενώ το ποδόσφαιρο του Σόκρατες έφτιαχνε συλλογικούς καλλιτέχνες της βιοπάλης.

Η «μπαλιά» του ξεπέρασε τα γήπεδα.. θα συνεχίσει να «φτιάχνει» αγώνες για πολύ μετά το θάνατο του.

Advertisements

2 Σχόλια on “Joao Gilberto – Aquarela Do Brasil… Στη μνήμη του Socrates”

  1. Ο/Η ΠιΖήτα λέει:

    Είχαν γραφτεί διάφορα για τον Σόκρατες προ θανάτου του,γράφτηκαν και μετά…Το δικό σου μπορεί και συνολικοποιεί το τέλος μιας εποχής…

  2. Ο/Η gatouleas λέει:

    Πρόλαβα και πήρα μια μυρωδιά από αυτή.. μια θύμηση από τα παιδικά μου χρόμια.. Η πρώτη (και τελευταία) φορά που έκλαψα μετά από αγώνα ποδοσφαίρου ήταν μετά την ήττα 3-2 με την Ιταλία.


Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s