Καμερούν μέρος 4ο: γνωρίζοντας τη Μαύρη Αφρική

Έχω κατέβει στην αυλή του ξενοδοχείου περιμένοντας την Κριστίν. Το πρόγραμμα περιελάμβανε το κλείσιμο τζιπ για μια εκδρομή στο παραλιακό Κρίμπι και μια βόλτα στην αγορά. Τρώγοντας το πρωινό μια γνώριμη αλλά συνάμα «καινούρια» μυρωδιά μου έσπασε τη μύτη. Ένα πιτσιρίκι ερχόταν να μου πουλήσει μια αρμαθιά μπανάνες και το άρωμα τους με χτύπησε από τα 20 μέτρα. Αγόρασα 10 μπανάνες μόνο με 30 σεντς και θα ‘τανε κοντά 25 πόντους η καθεμιά, με το συμπάθιο. 3 σεντς η μπανάνα! Κοντά δέκα παλιές δραχμούλες. Κι όμως… έφαγα άλλο ένα βρίσιμο από την Κριστίν για το πόσο κορόιδο πιάνε, πόσο πετάω τα λεφτά μου αλόγιστα και σπάταλα. Μετά από δύο τρεις μέρες θα έφτανε να μην αγόραζα τίποτα.

Καθημερινότητα και κόστος ζωής

γειτονιά στη Γιαουντέ

Ξεκινήσαμε με τα πόδια για το κέντρο. Η κυβέρνηση για λόγους λιτότητας είχε καταργήσει τα λεωφορεία κι έτσι ο ποδαρόδρομος ήταν μια καθημερινή συνήθεια των ντόπιων. Για μεγαλύτερες αποστάσεις μπορούσες να πάρεις ταξί. Εκατοντάδες αυτοκίνητα έτοιμα να διαλυθούν, έπαιζαν το ρόλο μαζικής μεταφοράς. Μόνο σε μένα είχαν κλατάρει δυο τρία. Η χρέωση, πάλι, ήταν ανά χιλιόμετρο και κεφάλι. Αν το έπαιρνες μόνο σου πλήρωνες όλη τη διαδρομή. Με διπλή ή και τριπλή κούρσα τα χρήματα διαιρούνταν αντίστοιχα. Μετά από 3 – 4 μέρες είχα γίνει εξπέρ. Μπορούσα να υπολογίσω με ακρίβεια το ποσό κάθε διαδρομής.

Φυσικά δεν υπήρχε ούτε μια πιθανότητα να νοικιάσω αυτοκίνητο. Πέρα από κινούμενος στόχος, θα υπέγραφα και τη θανατική μου καταδίκη. Στα πλαίσια λιτότητας η κυβέρνηση είχε κλείσει και τα φανάρια. Έτσι η προτεραιότητα σε διασταυρώσεις είχε τον μοναδικό κανόνα: Ποιος θα πάρει πρώτος τη μούρη. Δεν πρόκειται ποτέ να ξεχάσω την πρώτη φορά που το ταξί μου επιχείρησε να μπει σε μια πολυσύχναστη πλατεία. Ήμασταν σε μια πολυσύχναστη λεωφόρο και πάμε σε μια πλατεία (κάτι σαν την Ομόνοια) σε ώρα αιχμής. Έβλεπα τα αυτοκίνητα να μη σταματάνε αλλά κι ο οδηγός μου δεν πήγαινε πίσω. Ήμουνα ο μοναδικός που είχα γουρλώσει τα μάτια και έβλεπα μια σύγκρουση να έρχεται. Κανένας να μην κόβει ταχύτητα. Ε, λοιπόν, με κάποιο μαγικό τρόπο χάρις τα αυξημένα αντανακλαστικά που έχουν εξασκηθεί μετά από εκατοντάδες ώρες αντίστοιχης οδήγησης, το ταξί «παίρνει» τη μούρη από ένα άλλο αυτοκίνητο το οποίο φρενάρει σε απόσταση μισού μέτρου από μας. Και όλα αυτά σε μια κατάσταση απόλυτης βαριεστιμάρας και των δύο οδηγών. Δε σας κρύβω πως μετά από μερικές τέτοιες κούρσες το είχα συνηθίσει.

Καμερούν μέρος 3ο: η λευκή αφρική

το θέατρο στην Γιαούντε

Πέμπτη πρωί και τρώμε το πρώτο μας πρωινό στο ξενοδοχείο.  Έχουμε σχετικό άγχος για τις συνθήκες του κινηματοθέατρου που θα παίξουμε. Έχουμε συνεννοηθεί να πάμε ντυμένοι και βαμμένοι  γιατί, μάλλον, δεν θα υπάρχουν καμαρίνια. Φαντάζομαι η εικόνα 3 κλόουν να μπαίνουν σε ταξί, θα ήταν διασκεδαστική σε οποιοδήποτε μέρος του πλανήτη. Οι φίλοι στη ρεσεψιόν έχουν ενθουσιαστεί και μας εκλιπαρούν να χορέψουμε «κάτι» από την παράσταση. Δυσκολεύομαι αφάνταστα να εξηγήσω την έννοια του «θεατρικού έργου». Απ` ότι φαίνεται η έννοια αυτή είναι παντελώς ξένη. Προς το παρόν, με απασχολεί, πάντως, το βαρύ κλοουνερί μέικ απ που φορώ, πρωινιάτικα στο κέντρο της Γιαούντε.

Στο κινηματοθέατρο συναντιόμαστε με τους δυο συναδέλφους που έχουν επιλέξει να μείνουν στα σπίτια των ελλήνων. Ένα μικρό πολιτισμικό σοκ συμβαίνει. Μέσα σε μία ημέρα οι πρώτες διαφορές φαίνονται. Τα παιδιά έχουν κάνει το ζεστό μπανάκι τους, έχουν έρθει με τα κλιματιζόμενα τζιπ των ελλήνων και με το που μπαίνουν μια δροσερή μυρωδιά από αφρόλουτρα πλημμυρίζει το θέατρο.  Θέλω να σας υπενθυμίσω πως δε μέναμε σε τρώγλες αλλά σε καλό ξενοδοχείο που το χρησιμοποιούν λευκοί εμπορικοί αντιπρόσωποι. Κι όμως… Απ` ότι καταλάβαμε – και πολύ γρήγορα μάλιστα – η ζωή των λευκών βρισκόταν σε εντελώς διαφορετικό επίπεδο.

Καμερούν: 2ο μέρος… Η υγρή Αφρική

Φύγαμε Τρίτη μεσημέρι για Παρίσι με την Air France. Τέσσερις ώρες παραμονής με μια μικρή βόλτα στη Μονμάρτη. Μέσα σε αυτό το διάστημα κατάφερα να με σταματήσει μια διμοιρία CRS (τα γαλλικά ΜΑΤ) για έλεγχο στο γαλλικό μετρό. Πλάκα είχε… Κατά τις 8 το βράδυ απογειωθήκαμε για Ντουάλα, τη μεγαλύτερη πόλη του Καμερούν. Με μια ενδιάμεση στάση σε Νιγηρία, θα φτάναμε μετά από 12 ώρες. Ήταν μια εποχή που και το κάπνισμα επιτρέπονταν στις διεθνής πτήσεις και εγώ ήμουν φανατικός καπνιστής. Πραγματικά δεν ξέρω πως θα άντεχα – τότε – τέτοια τεράστια, σε διάρκεια, άκαπνη πτήση… Τέσπα… Προσγειωθήκαμε στο αεροδρόμιο της Ντουάλα χωρίς την παραμικρή καθυστέρηση.

Αν το αεροδρόμιο του Charles De Gaulle μας φαίνονταν υπερσύγχρονο σε σχέση με το παλιό αεροδρόμιο του Ελληνικού, η σύγκριση με το αυτό του Καμερούν ήταν απελπιστική. Ήταν ένας μεγάλος ενιαίος χώρος με λίγα γκισέ και δυο-τρία κιόσκια τουριστικών ειδών. Αυτό που με απασχολούσε περισσότερο, πάντως, ήταν να εξοικειωθώ με το κλίμα της περιοχής. Έχω την άποψη πως για να γνωρίσεις ένα καινούριο τόπο δεν αρκούν κάποιες περιηγήσεις. Ακόμα και γνωρίμιες με ντόπιο πληθυσμό καταντούν φολκλόρ, αν δεν αφεθείς στο ρυθμό που καθορίζεται από τις κλιματολογικές συνθήκες..από το φαγητό… από τις μυρωδιές…

καμερούν: 1ο μέρος…”προετοιμάζομαι ανύποπτος”

Η επαφή μου με το Καμερούν ήταν εντελώς τυχαία. Το μόνο που γνώριζα ήταν η εθνική τους ομάδα ποδοσφαίρου, που από το μουντιάλ του 1982 μου είχε αποσπάσει την προσοχή. Μια αφρικάνικη χώρα, με τις πολύχρωμες εμφανίσεις της και το Ροζέ Μιλά… ένα φανταιζί παίχτη που τα χορευτικά του στο σημαιάκι του κόρνερ έχουν μείνει αξέχαστα. Βάλτε και τα «ανάποδα» σφυρίγματα που έδιναν εις βάρος της και το γλυκό είχε δέσει. Μια φτωχή κι αδικημένη χώρα από τη μαύρη ήπειρο που έπαιζε μπαλάρα, είχε κερδίσει την υποστήριξη μου. Όμως πέρα από το ποδόσφαιρο ουδέν. Το μυαλό μου, τότε, στριφογύρναγε πώς να μπορούσα να γνωρίσω τη Λατινική Αμερική, την Ιαπωνία και τις ΗΠΑ. Ούτε μπορούσα να φανταστώ τι θα μου συνέβαινε…

Τον Οκτώβρη του 1995, μαζί μ` ένα φίλο – το «γιατρό», αποφασίσαμε να ξεκινήσουμε σεμινάρια υποκριτικής στο θεατρικό εργαστήριο Κερατσινίου του Τάκη Τζαμαργιά[1]. Μισοσοβαρά – μισοαστεία είπα να δω πως είναι ο κινηματογράφος και η ηθοποιία από τα μέσα. Τι είναι αυτό που κάνει ο Μάρλον Μπράντο λ.χ. και περνώντας τα δάχτυλα του από το ξυρισμένο κρανίο του στο «Αποκάλυψη Τώρα!», προκαλεί τέτοια ρίγη; Τέλος πάντων… την αρρώστια που κόλλησα με την υποκριτική θα την δούμε σε άλλες σελίδες του blog μου. Εκεί δίδασκε ο Βάϊος Παγκουρέλης[2] , εμψυχωτής και σκηνοθέτης της θεατρικής ομάδας «Σμίλη». Δουλεύαμε επί 4 μήνες ακατάπαυστα, όταν έσκασε η βόμβα..

«Θέλεις να αντικαταστήσεις έναν ηθοποιό μας, που τραυματίστηκε , σε 2 φεστιβάλ;… ένα στη Θεσσαλονίκη κι ένα στο Καμερούν» με ρώτησε ο Βάϊος.

Καμερουν: αντι για εισαγωγή…

Ξεκινώ να γράψω μαθαίνοντας πως η κρίση των τροφίμων, χτυπάει και το Καμερούν. Ο παραλογισμός στην κορύφωσή του… Μια ήπειρος που έχει ΤΑ ΠΑΝΤΑ σε αφθονία, να μαστίζεται από πείνα…

Αυτή η σειρά κειμένων που θα ακολουθήσει είναι μόνο ένα προσωπικό ημερολόγιο.. Πράγματα που είδα, άκουσα, μύρισα και γεύτηκα… Πράγματα που, όσο μπόρεσα, τα διασταύρωσα…. Κάποια άλλα τα άφησα μέσα στη μαγεία τους .

Θα προσπαθήσω να μιλήσω για τους λευκούς, την ελληνική κοινότητα και το ρόλο τους…για το λαό του Καμερούν..τους αγώνες του, αλλά και τα παραμυθια του..για την Christine και το Kribi…

Δεν φιλοδοξώ να γράψω πολιτικό ντοκουμέντο για την Αφρική, ούτε και τουριστικό οδηγό…

Ένα παραμύθι θέλω να σας διηγηθώ… ένα παραμύθι που έζησα το 1996…. και συνεχίζεται μέχρι σήμερα…